- Hooligans in de Opera
Het was Julius Caesar die zo'n 2.000 jaar geleden voor het eerst sprak over de Belgen, in zijn werk over de oorlog in Gallië. De naam België komt uit het Latijn. In de renaissance was de naam Belgium een aanduiding voor de Zeventien Provinciën. Justus Lipsius sprak dan ook van de conditor Belgii (= stichter van Belgium, d.w.z. van de Nederlanden) toen hij het over Philips de Goede had. Tijdens de renaissance werd de term Belgium alleen door de elite gebruikt. In de volkstaal drong het Latijnse woord pas veel later door. Bij het plebs was sprake van Nederlandt of Nederlanden. Met belgisch bedoelde men diets: met lingua belgica bedoelde men het Nederlands. Bij de opstand van de Oostenrijkse Nederlanden tegen Jozef II (1789) noemden de opstandelingen het door hen bevrijde gebied Etats belgiques unis. Vanaf dan werd de naam Belgique (België) ook als substantief gebruikt en voortaan alleen voor de Zuidelijke Nederlanden (en lange tijd zonder het Prinsbisdom Luik) gebruikt.
Gedurende eeuwen maakte België deel uit van verschillende staten. Het werd pas onafhankelijk in 1830. De nationale feestdag is vastgesteld op 21 juli door een wet van 27 mei 1890. Het was namelijk op 21 juli 1831 dat Leopold I, de eerste koning van België, de grondwettelijke eed aflegde. Hij zwoer trouw aan de Belgische Grondwet, die door het Nationaal Congres werd uitgewerkt en op 7 februari 1831 werd erkend, alsook aan de Belgische wetten. Maar daar ging eerst een heuse revolutie aan vooraf.
- De Belgische revolutie (1830-1831)
De wortels van de Belgische revolutie lagen niet alleen in de politieke eisen van de burgerij, die de economische politiek van Willem I steunde, en van wie de welvaart met de dag toenam. Het ging de lagere klassen veel minder voor de wind. Veel arbeiders waren werkloos. De Belgische Revolutie was dus evenzeer een sociale opstand, die, toen hij nog moeilijk was in te tomen, door de burgerij werd gekanaliseerd om haar doelstellingen te realiseren.
In 1830 mislukte de oogst en de bevoorrading kwam in het gedrang. Toen in juli 1830 in Parijs een revolutie uitbrak sloeg de onrust over op de lagere klassen in België. Na de opvoering van een opera ‘De Stomme van Portici’ op 25 augustus 1830 onstonden er onlusten in Brussel. De Brusselse burgerij wilde zich hiertegen verdedigen en richtte een burgerwacht op. De leiders van die militie vroegen op 1 september aan prins Willem van Oranje, zoon en opvolger van Willem I, die in Vilvoorde was gelegerd, om bij zijn vader te bemiddelen over een administratieve scheiding tussen Noord en Zuid. Willem I voelde zich gechanteerd en weigerde toe te geven.
De onlusten namen uitbreiding en van overal in België stroomden vrijwilligers toe om de opstand te steunen. De burgerwacht verloor haar controle op de gebeurtenissen. Daarom bezette het Nederlandse leger, onder leiding van Willems tweede zoon prins Frederik, op 23 september Brussel. Dit veroorzaakte een verzoening tussen alle strekkingen en alle vrijwilligers keerden zich gezamenlijk tegen de Nederlandse troepen. De leiding van de burgerwacht en enkele revolutionairen vormden een comité, dat erin slaagde de acties van de vrijwilligers te coördineren. In de nacht van 26 op 27 september 1830 blies het Nederlandse leger de aftocht. Het voorlopig comité vormde zich om tot Voorlopig Bewind, dat op 4 oktober 1830 de onafhankelijkheid uitriep.
- De eerste unitaire grondwet
De door het Voorlopig Bewind aangestelde commissie had een project voorbereid, waarover in het Nationaal Congres vanaf 25 november 1830 werd gedebatteerd. Op 7 februari 1831 was het Nationaal Congres klaar met de bespreking en keurde het de Belgische grondwet goed.
België werd een parlementaire monarchie. Het hoofdprincipe van de grondwet was de scheiding der machten. Deze drie machten waren: de wetgevende, de uitvoerende en de rechterlijke macht.
De wetgevende macht werd toegekend aan de Kamer van Volksvertegenwoordigers en de Senaat, die de wetten goedkeurden, en aan de koning, die ze moest afkondigen en bekrachtigen.
De uitvoerende macht werd gegeven aan de koning en zijn ministers. De verantwoordelijkheid voor het regeringsbeleid kwam echter bij de ministers te liggen. Er werd beslist dat geen enkele door de koning ondertekende akte rechtsgeldig was zonder dat zij door een minister was ondertekend. De ministers van hun kant moesten verantwoording afleggen tegenover het parlement (Kamer en Senaat).
De uitoefening van de rechterlijke macht werd toegekend aan de rechtbanken. Er werd vastgelegd dat de zittingen, in principe, openbaar moesten zijn.
De voornaamste krachtlijnen gelden tegenwoordig nog steeds. De eerste twee grote wijzigingen deden zich voor op het vlak van het kiesrecht. In 1893 werd het algemeen meervoudig stemrecht en in 1920 het algemeen enkelvoudig stemrecht ingevoerd. Via de grondwetswijzigingen van 1970, 1980, 1988-89, en 1993 werd het unitaire België geleidelijk tot een federale Staat omgevormd. Hiermee gepaard gaande werd de Kamer de eerste wetgevende instantie ten nadele van de Senaat, die een reflectiekamer werd. Sinds de Tweede Wereldoorlog werden sommige bevoegdheden overgedragen aan de Europese Unie of de Verenigde Naties.
- Met vlag en wimpel: symbolen van België
Elk land heeft nood aan symbolen en hymnes, zo blijkt. Die worden dan tijdens nationale gebeurtenissen bovengehaald. 21 juli werd dus bij wet van 27 mei 1890 onze nationale feestdag. De datum refereert aan de eedaflegging van Leopold I en is sindsdien het hoogtepunt voor tricolorefans en Brabançonne-adepten. We zetten de officiële symbolen even op een rijtje.
De Belgische vlag : drie verticale strepen in het zwart, geel en rood. De kleuren van de Belgische vlag verwijzen naar het wapenschild van het voormalige hertogdom Brabant. Het stelde een leeuw van goud (geel) voor, op achtergrond van sabel (zwart), geklauwd en getongd van keel (rood). Dat is de initiële aanzet voor de leeuw op het wapenschild. En we leggen het nog één keer uit: zwart aan de stok, geel ernaast en rood als laatste!
Nationale Leus: Eendracht maakt macht.
Wapenschild : de Belgische Leeuw (Leo Belgicus), een gele leeuw met rode klauwen en tong, op zwarte achtergrond. Deze leeuw staat ook afgebeeld op de kleine staatszegel, die men terugvindt op brieven en omslagen van de federale administraties.
Adepten van een groot Nederland putten graag hoop uit een afbeelding van de zeventien Nederlandse gewesten weergegeven in de vorm van een leeuw. Deze krijgt tevens de naam Leo Belgicus mee, al verschilt die grondig van het officiële wapenschild.
De leeuw werd in 1867 ook geclaimd door ene Jules Delhaize, hoogleraar in de handelswetenschappen. Hij bracht in de Belgische voedingssector een revolutie teweeg met de uitbouw van een netwerk van vestigingen. In alle winkels worden dezelfde prijzen gehanteerd en de tussenpersonen zijn overbodig door de opening van een depot. Als embleem voor zijn onderneming kiest hij het symbool van België, de leeuw, als teken van kracht.
- Karaoke aan de Noordzee: de Brabançonne
Na de opstanden van september 1830 trokken enkele jongelui op een avond naar het café L'Aigle d'Or in de Greepstraat in Brussel. Deze jonge patriotten namen plaats in het salon op de eerste verdieping. De jonge vrijheidsstrijders praatten, lachten en zongen, tot een van hen, een zekere Jenneval, de verzen begon te declameren van een tekst die hijzelf had opgesteld en die zijn revolutionaire aspiraties vertolkte.
Er wordt graag verteld dat op die manier het Belgisch volkslied ontstond. Al heeft deze anekdote geen historische waarde, toch staat vast dat de eerste Brabançonne eind 1830 werd opgesteld door Louis-Alexandre Dechet, beter bekend als Jenneval. Deze was acteur bij de Muntschouwburg waar overigens op 25 augustus 1830 de revolutie begon die leidde tot de onafhankelijkheid van België. Jenneval nam dienst in het leger van de revolutionairen en werd op 18 oktober 1830 in gevechten bij Lier gedood.
In de loop van zijn leven paste hij de tekst aan en maakte zo drie versies van het Belgisch volkslied.
In 1860 werd het lied nogmaals aangepast. Dat gebeurde door Eerste Minister Charles Rogier die Jennevals heftige uitvallen tegen Willem van Nassau, de Prins van Oranje, ingrijpend afzwakte. Dat is de versie die nog steeds de huidige tekst is van het Belgisch volkslied.
De muziek van de Brabançonne werd tijdens de woelige septemberdagen van 1830 gecomponeerd door François Van Campenhout. De eerste openbare vertolking van het Belgisch volkslied vond plaats in de Muntschouwburg, begin oktober 1830. De oorspronkelijke partituur werd eveneens aangepast aan de tekst van Charles Rogier.
In feite bestaat er geen officiële versie van de Brabançonne. Verschillende commissies werden belast met het bestuderen van de tekst en de melodie en met het opstellen van een officiële versie. Deze werkzaamheden hebben echter nooit tot een resultaat geleid. In een ministeriële rondzendbrief van het Ministerie van Binnenlandse Zaken van 8 augustus 1921 wordt wel verklaard dat enkel de vierde strofe van de tekst van Charles Rogier, zowel in het Nederlands als in het Frans, als de officiële versie moet worden beschouwd.
En u voelt ons komen, graag allemaal uit volle borst:
O dierbaar België
O heilig land der vaad'ren
Onze ziel en ons hart zijn u gewijd.
Aanvaard ons hart en het bloed van onze adren,
Wees ons doel in arbeid en in strijd.
Bloei, o land, in eendracht niet te breken;
Wees immer u zelf en ongeknecht,
Het woord getrouw, dat ge onbevreesd moogt spreken:
Voor Vorst, voor Vrijheid en voor Recht. (x3)
Er bestaat tevens een monument; De Brabançonne op het Brusselse Surlet de Chokierplein. Op dit monument staan gedeeltelijk de Franse en Nederlandse tekst van het nationaal volkslied gebeiteld.
- Carpe Diem: 10.263.414 inwoners hebben een vrije dag
Behalve voor het koningshuis en een rist hoogwaardigheidsbekleders, de zogeheten ‘gestelde lichamen’, is de nationale feestdag in principe een vrije dag. Paars-groen trok een tijdje terug de traditie hardop in twijfel. De klassieke TD’s (Te Deum) waren een relikwie waar de CD&V graag aan vasthoudt, maar nu deze in de oppositie is beland was het uitkijken naar wat deze vrijzinnige regering ging doen. Niks dus, of tenminste krak hetzelfde.
De gestelde lichamen betuigen hun trouw aan de koning. Van koning Albert II wordt tevens een toespraak verwacht. Het is nu eenmaal een beetje zijn feestje. Een blik op hun agenda.
20 juli 2002
De koninklijke familie woont het concert Preludium tot de Nationale Feestdag bij, aangeboden door de Internationale Koningin Elisabethwedstrijd en het Nationaal Orkest van België, in het Paleis voor Schone Kunsten.
21 juli 2002
De koning en de koningin, koningin Fabiola, prinses Astrid en prins Lorenz wonen het Te Deum bij in de Sint-Michiel en Sint-Goedelekathedraal te Brussel naar aanleiding van de Nationale Feestdag.
Prins Filip en prinses Mathilde wonen het Te Deum bij in de Sint-Baafskathedraal te Gent, terwijl prins Laurent het Te Deum in de Sint-Pauluskathedraal te Luik bijwoont.
In de namiddag wonen alle leden van de koninklijke familie gezamenlijk het militaire defilé bij in het Jubelpark te Brussel.
Na de verheerlijking van wapen- en ander tuig wordt de vlag gehesen en de Brabançonne luidkeels gezongen. Daar Politicsinfo.net u net de tekst heeft voorgeschoteld hebt u geen enkel excuus om te staan lippen.
Het militair defilé vangt aan om 16u en heeft ditmaal voor het eerst plaats in het Jubelpark. De aanslag op president Jacques Chirac tijdens het Franse nationale defilé blijft niet zonder gevolgen voor onze Belgische versie. De politie heeft verscherpte veiligheidsmaatregelen aangekondigd in en rond het Jubelpark. Details werden uiteraard niet vrijgegeven.
De plaats van ceremonie was trouwens weer eens het onderwerp van een typische Belgische vaudeville. De federale regering is eigenaar van het Jubelpark, maar het is het Brusselse gewest die het beheer in handen heeft. En deze zag het niet zitten dat hun park omgewoeld zou worden door pantservoertuigen en ander militair tuig. Er werd een compromis bereikt zodat de tanks niet door het park rijden. De koninklijke escorte zal ook moeten oppassen met hun meterslange lansen die wel eens kunnen blijven haperen aan een te lange tak, want het gewest weigerde een forse snoeibeurt voor het defilé. Een expert heeft vooraf het park gecontroleerd en doet dat opnieuw na de festiviteiten. De opgelopen schade wordt bijgepast door de federale regering.
Wie van de gelegenheid wil gebruik maken kan die dag ook het federale parlement bezoeken. Tussen 16.30 en 20.30 u. kunt u de Kamer en de Senaat op uw eigen ritme bezoeken met als gids een informatiebrochure waarin u inlichtingen over de functie, de bevoegdheden van het Parlement vindt, maar ook over het artistieke erfdeel dat zich in het paleis der Natie bevindt.
Tot daar het officiële gedeelte. In het ganse land zelf zijn er traditioneel allerhande -al dan niet officiële- feestelijkheden gepland, braderieën en barbecues (voor wie op 11 juli nog geen worsten en bier genoeg gehesen heeft).
En voor wie het allemaal niet zonodig hoeft: je hebt een betaalde dag vrijaf!
- Edelman of Bedelman: nieuwe gestelde lichamen benoemd
Naar aanleiding van de nationale feestdag heeft de koning weer een aantal Belgen in de adelstand verheven. We citeren enkele namen uit de lijst van nieuwe ‘gestelde lichamen’ die zopas in het Staatsblad werden gepubliceerd. We vinden er enkele opvallende namen en beroepen in terug. Je zou gaan denken dat koning Albert II iets heeft met prostitutie, levercirose en cafébiljart...
IOC-voorzitter Jacques Rogge kan voortaan als graaf Rogge door het leven gaan. Hij droeg eerder al de titel van ridder.
Sophie Jekeler en Rita Mulier mogen zich voortaan barones noemen.
Jekeler is voorzitster van "Le Mouvement du Nid", een organisatie die strijd voert tegen de mensenhandel en ijvert voor de herintegratie van prostituees in de samenleving. Rita Mulier was medestichtster en lange tijd ook voorzitster van het Vrouwen Overleg Comité, kern van de Vrouwenbeweging in Vlaanderen. Van 1991 tot 1996 was zij de eerste emancipatieambtenaar van de Vlaamse Gemeenschap.
Gui de Vaucleroy wordt baron. De nu nog jonkheer de Vaucleroy was van 1999 tot 2002 voorzitter van het VBO en is voorzitter van de raad van bestuur van Delhaize (De Belgische Leeuw!).
Ook de gewezen atleet Gaston Roelants en de striptekenaar François Schuiten worden bekroond met een baron-titel.
Jonkheer Bernard de Hemptinne, internist en hoogleraar in de chirurgie aan de Universiteit Gent, is een eminent specialist inzake
levertransplantaties (!).
Jacques Willems doctor in de toegepaste wetenschappen en gewoon hoogleraar aan de Universiteit Gent, was van 1993 tot 2001 rector van deze universiteit.
Philippe de Buck van Overstraeten, gewezen gedelegeerd bestuurder van Agoria, is sedert 1 januari 2002 secretaris-generaal van UNICE, de Europese patroonsfederatie.
Edgar Kesteloot voormalige departementshoofd van het Belgisch Koninklijk Instituut voor Natuurwetenschappen, is vooral gekend
omwille van zijn vulgariserend wetenschappelijk werk over de natuur voor radio en televisie, inzonderheid het RTBF-programma "Le Jardin Extraordinaire", dat hij gedurende bijna dertig jaar heeft geconcipieerd en gepresenteerd.
Tekenaar François Schuiten wordt geroemd onder meer voor het leveren van het scenografisch concept voor het "Paviljoen der
Utopieën" alsook voor de 'Belgische Ruimte' in het Belgisch Paviljoen op de Wereldtentoonstelling van Hannover. In 2002 viel hem de Grote Prijs van Angoulême te beurt, de belangrijkste onderscheiding in de stripwereld.
Julos Beaucarne is zanger en promotor van het Franse en Waalse populaire lied. Raymond Ceulemans behaalde als professioneel biljarter een indrukwekkend aantal overwinningen: 61 maal Belgisch kampioen, 45 maal Europees kampioen en 35 maal wereldkampioen in verschillende spelsoorten, waarvan 24 wereldtitels in driebanden.
Driebanden en de driekleur, de cirkel is rond.
(19/07/2002)
Update (19/07/2007):
Het Koningsfeest van 15 november wordt traditioneel afgerond door een zangsessie. In 2006 is het de beurt aan Jo Lemaire, ze brengt haar versie van de Brabançonne, het nationaal volkslied van België.
[youtube]http://youtube.com/watch?v=fdRuBowf4ro[/youtube]
Bronnen en doorverwijzingen
De Standaard, De Morgen, Knack, Persagentschap Belga.
De politieke geschiedenis van België (Witte / Craeybeckx / Meynen ISBN:90 5487 1806)
De Grondwet:
http://www.senate.be/doc/const_nl.html
Overheidsinfo over activiteiten van 21 juli:
www.lachambre.be/pri/21_juli/indexN.html
www.mil.be
België en zijn geschiedenis:
www.fgov.be
Nieuws
Site map
SitemapIndex
RSS Feed
