Politicsinfo.be

Het is een venijnig wetsontwerp, reeds aangenomen door de Senaat. Het is artikel 4 van wetsontwerp DOC 53 1279 tot wijziging van de wet van 20 juli 1990 betreffende de voorlopige hechtenis en van het Wetboek van strafvordering, om aan elkeen die wordt verhoord en aan elkeen die van zijn vrijheid wordt beroofd rechten te verlenen, waaronder het recht om een advocaat te raadplegen en door hem te worden bijgestaan. Onder deze misleidende titel geeft men in artikel 4 aan de onderzoeksrechter de kans om de termijn van 24 uur te verdubbelen. Het is de termijn van 24 uur gedurende dewelke men mag aangehouden worden zonder bevel tot aanhouding.

Ik citeer de rechtvaardiging van amendement 16 van de heer Giet, die artikel 4 wil afschaffen:

De habeas corpus-regeling en de daarmee gepaard gaande beginselen, namelijk de strikte voorwaarden voor een vrijheidsbeneming, vormen één van de pijlers van de democratie.

De grondwetgever van 1831 heeft zulks trouwens uitdrukkelijk opgenomen in artikel 7 (ondertussen artikel 12) van
onze Grondwet:
“De vrijheid van de persoon is gewaarborgd.
Niemand kan worden vervolgd dan in de gevallen die de
wet bepaalt en in de vorm die zij voorschrijft.
Behalve bij ontdekking op heterdaad kan niemand worden
aangehouden dan krachtens een met redenen omkleed bevel
van rechter, dat moet worden betekend bij de aanhouding of
uiterlijk binnen vierentwintig uren.”

Al geruime tijd willen velen, om uiteenlopende redenen, die periode van 24 uur, die doorgaans de inverzekeringstelling
wordt genoemd, verlengen.

De indieners van het amendement kunnen bijgevolg niet achter de beslissing staan om de duur van die inverzekeringstelling
te wijzigen in het kader van de omzetting van de Europese rechtspraak in Belgisch recht naar aanleiding van
het arrest-Salduz.

De nieuwe uit dat arrest ontstane verplichtingen dienden immers als voorwendsel om de grondwettelijke en wettelijke
termijn van 24 uur te verdubbelen, zonder daarbij de Grondwet te herzien.
Volgens de indieners van het amendement lijkt men lichtzinnig om te springen met die verlenging van de inverzekeringstelling,
zonder er een reële verantwoording voor te geven. Een dergelijke belangrijke maatregel die rechtstreeks tornt
aan de meest fundamentele democratische rechten, moet gepaard gaan met een herziening van de Grondwet.
De termijn van 24 uur strekt ertoe te voorkomen dat al te schadelijke gevolgen rijzen als gevolg van de vrijheidsberoving
van een persoon die naderhand niet zou worden aangehouden omdat jegens hem geen bewijskrachtige elementen
bestaan of omdat zijn schuld niet kon worden bewezen.

De Grondwet zelf verankert die termijn, wat zo nodig bewijst dat die regel fundamenteel is.

Kunnen wij dat aanvaarden? Dat een grondwettelijke waarborg zo wordt overboord gegooid? ZONDER GRONDWETSHERZIENING?

Hier de link naar het wetsontwerp:

http://www.dekamer.be/kvvcr/showpage.cf ... cument.cfm

De onderzoeksrechter beslist dus de geest van de grondwet wordt niet geschonden.
Het echte probleem zit bij waar dat voorstel echt om gaat en dat is weer meer garanties inbouwen die alleen criminelen ten goede komen.
De wet mag zich alleen stellen op het standpunt van de gemeenschap .

Ik veronderstel dat de oppositie dit voorlegt aan het Grondwettelijk Hof?

Roeland1 schreef:Ik veronderstel dat de oppositie dit voorlegt aan het Grondwettelijk Hof?

Als het erdoor komt zal ook ik dat doen. Het Grondwettelijk Hof heeft immers geoordeeld dat de habeas corpus zo belangrijk is dat eenieder die zich op Belgisch grondgebied bevindt voldoende belang heeft om een wet die ze schendt aan te vechten.

Ik heb ondertussen de voornaamste kranten ingelicht. Ben benieuwd!

Baur spreekt lamlendige taal. Voor hem zijn de rechten en vrijheden slechts een vodje papier. Un triste sir!

De wetgeving op de strafvordering moetv zich op het standpunt van het algemeen belang stellen en dus nooit iets bevatten dat alleen dienstig is om criminelen te beschermen. Het zwijgrecht en de bijstand van een advokaat tijdens verhoren behoren tot de zaken die alleen nuttig zijn voor degene wie iets misdaan heeft.
Het etiket 'rechten en vrijheden van de burger' daarop plakken, verandert daar niets aan en is gewoon een schaamlap.
En de verdubbeling van die 24 uur is ingegeven alleen ingegeven door praktische overwegingen en niets anders. Als men een procedure ingewikkelder maakt, dan is ook meer tijd nodig. Het een gaat met het ander.Degenen die altijd zagen over de rechten van de burger moeten maar konsekwent zijn. De geest van de grondwet wordt in ieder geval niet geschonden want er is een gemotiveerd bevel van de rechter.

Dus, baur, mijn beste vriend, de Grondwet moet niet meer nageleefd worden? Waarvan akte!

Ik ga mij echt zorgen maken als ik van respect voor de Belgische grondwet beschuldigd wordt. Hetzelfde geldt voor de erin vervatte liberale principes.
Overigens heb ik al tweemaal gezegd dat er een bevel van de onderzoeksrechter is en dus geen schending van de grondwet.
Als ge een meer ingewikkelde procedure wilt dan duurt het ook langer. Het één gaat niet zonder het ander. Het is niet verwonderlijk dat bepaalde mensen het leven van het gerecht bewust zuur willen maken. Het zijn de criminelen die ervan profiteren.

Ik stel wel vast dat nog niemand de poll heeft ingevuld. Heb je daar een verklaring voor Avelivloms?

Vier hebben de poll ingevuld ... Dat is wat ik lees Sukkelaar. Dat lijkt mij een matige belangstelling. Toch voor zo'n principieel onderwerp.

Als men de Grondwet zo manifest buitenspel kan zetten, wat belet ons dan om de Koning bij eenvoudige wet wandelen te sturen?

Ondertussen is het wetsontwerp van de Senaat in de Kamercommissie van de Justitie goedgekeurd, mits enkele retouches die niets veranderen aan het ongrondwettelijk karakter van de gelaakte bepaling.

De zaak zal dus voor het Grondwettelijk Hof beslecht worden ... En ik zal daar actief in optreden. Om redenen waarover ik het niet ga hebben ... Maar die sommigen wel zullen kunnen vermoeden ... Ja, om niet met onze kloten te laten spelen ....

« De habeas corpus is in alle omstandigheden een dermate essentieel aspect van de vrijheid van de burger, dat iedere fysieke persoon die zich op Belgisch grondgebied bevindt er voortdurend belang bij heeft dat de regels betreffende de aanhouding en de terbeschikkingstelling van het strafgerecht de individuele vrijheid waarborgen. Men kan derhalve niet staande houden dat een wet betreffende de voorlopige hechtenis slechts die personen aanbelangt die het voorwerp uitmaken of hebben uitgemaakt van een strafrechtelijke procedure. Het is dan ook niet nodig de door de verzoeker aangevoerde elementen betreffende zijn bijzondere persoonlijke toestand te onderzoeken » (arrest nr. 5/92 van het Grondwettelijk Hof, toen nog Arbitragehof, van 5 februari 1992, overweging B.2.). Ja, ik heb die rechtspraak van het Grondwettelijk Hof al ernstig bestudeerd hoor ...

Sukkelaar13 schreef:Ik stel wel vast dat nog niemand de poll heeft ingevuld. Heb je daar een verklaring voor Avelivloms?

Misschien omdat de poll enkel maar ingevuld kan worden door mensen die het eens zijn met de stelling van de openingpost. Ik zie dat probleem echter niet dus is het ook onmogelijk om de poll op een correcte wijze te beantwoorden. De wet zoals ze nu voorligt is nergens ongrondwettelijk in mijn ogen en is nergens in stijd met de grondwet. Dat juist een ps'er daar problemen mee heeft sterkt me enkel maar in die overtuiging.

[quote="Worseling"[Misschien omdat de poll enkel maar ingevuld kan worden door mensen die het eens zijn met de stelling van de openingpost. Ik zie dat probleem echter niet dus is het ook onmogelijk om de poll op een correcte wijze te beantwoorden. De wet zoals ze nu voorligt is nergens ongrondwettelijk in mijn ogen en is nergens in stijd met de grondwet. Dat juist een ps'er daar problemen mee heeft sterkt me enkel maar in die overtuiging.[/quote]

Worseling, zou je de tekst van de Grondwet eens voor de ogen kunnen nemen? Kijken naar artikel 12? En dan de enorme flater inzien die je geschoten hebt? Doen, Worseling, doen!

Of ga je beweren dat je de Grondwet niet nodig hebt om te zien dat en of een bepaalde wet er al dan niet mee in strijd is.

En dat van de ps-er, dat is een weinig intellectuele uitspraak als je me dat toelaat. Dat is een domme uitspraak.

Avelivloms schreef:
Worseling, zou je de tekst van de Grondwet eens voor de ogen kunnen nemen? Kijken naar artikel 12? En dan de enorme flater inzien die je geschoten hebt? Doen, Worseling, doen!

Of ga je beweren dat je de Grondwet niet nodig hebt om te zien dat en of een bepaalde wet er al dan niet mee in strijd is.

En dat van de ps-er, dat is een weinig intellectuele uitspraak als je me dat toelaat. Dat is een domme uitspraak.

Dats is dan uw mening, maar iemand gaan verwijten dat hij domme uitspraken maakt simpel omdat hij het niet eens is met u is geen argument, het beledigen van mensen die het niet eens zijn met u is eerder een zwaktebod om het gebrek aan argumenten te verdoezelen. Om op uw eerste vraag te antwoorden, ik heb de betreffende passage vergeleken met het betreffende wetsvoorstel, en nogmaals, ik zie geen probleem, er is namelijk geen sprake van een verdubbeling wel van een eenmalige verlenging. Je kan dat beschouwen als een trucje, je kan dat beschouwen als spelen met woordjes maar zijn het nu juist niet procedureadvocaten die juist dat spelletje zo graag spelen om allerhande criminelen op vrije voeten te houden. U gaat gans het zaakje dus aanklagen bij het grondwettelijk hof, ik wens u alle succes, 50% kans dat u wint en 50% kans dat u verliest want uiteindelijk zal het toch maar afhangen van hoe een bepaalde rechter deze wet interpreteert, u zou dat moeten weten vermits u al verscheidene van zulke procedureslagen verloren heeft.

Wie de grondwet leest, weet dat een bevel van de onderzoeksrechter nodig is om langer dan 24 uur van zijn vrijheid beroofd te worden. Wordt niet geschonden want de verlenging met 24 uur gebeurt op bevel van de onderzoeksrechter. Avelivloms had dus alle reden om niet niet boertig te gaan doen. Overigens is zijn bezorgdheid over de belgische grondwet alleen lachwekkend.

De gelaakte bepalingen, het ongrondwettelijke artikel 15bis van de wet betreffende de voorlopige hechtenis voorop, schenden artikel 12 van de Grondwet, deze bepaling samen genomen met artikel 5, inzonderheid artikel 5. 3 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden ( hierna : EVRM ).

Artikel 12, laatste lid, van de Grondwet bepaalt: « Behalve bij ontdekking op heterdaad kan niemand worden aangehouden dan krachtens een met redenen omkleed bevel van de rechter, dat moet worden betekend bij de aanhouding of uiterlijk binnen vierentwintig uren. »

Artikel 5. 3 van het EVRM bepaalt: « Een ieder die is gearresteerd of gedetineerd, overeenkomstig lid 1.c van dit artikel, moet onverwijld ( promptly/ aussitôt ) voor een rechter worden geleid of voor een andere magistraat die door de wet bevoegd verklaard is rechterlijke macht uit te oefenen ... ». Artikel 5. 1 van het EVRM bepaalt: « Niemand mag zijn vrijheid worden ontnomen, behalve in de navolgende gevallen en overeenkomstig een wettelijk voorgeschreven procedure ». In België hebben de woorden onverwijld/promptly/aussitôt tenminste de betekenis « binnen de 24 uren vanaf de effectieve vrijheidsberoving ». Dit volgt uit artikel 12, laatste lid, van de Grondwet, dat voor de toepassing van artikel 5 van het EVRM in acht moet worden genomen bij toepassing van artikel 53 van het EVRM.

In België moet er bijgevolg binnen de 24 uur door de onderzoeksrechter onderzocht worden worden of er omstandigheden zijn die pleiten voor de aanhouding ; de onderzoeksrechter moet zich volgens juridische criteria uitspreken over het bestaan van redenen die de aanhouding wettigen en moet, wanneer deze redenen ontbreken, de invrijheidstelling bevelen (EHRM, 25 maart 1999, zaak Nikolova t. Bulgarijë, § 49: « le magistrat dont il est question à l’article 5 § 3 a pour rôle d’examiner les circonstances qui militent pour ou contre la détention, de se prononcer selon des critères juridiques sur l’existence de raisons la justifiant et, en leur absence, d’ordonner l’élargissement »).

Wanneer iemand betrapt wordt bij bijv. winkeldiefstal, dan komt de politie ter plaatse. De verdachte persoon wordt overgebracht naar het Politiehuis, en voorgeleid voor de officier met weekdienst die overgaat tot arrestatie. De verdachte persoon wordt verhoord door de politie die een proces-verbaal opmaakt. De officier neemt vervolgens contact op met de parketmagistraat die oordeelt of de arrestatie blijft gehandhaafd. Indien de verdachte in voorarrest moet blijven, moet hij/zij binnen de 24 uur worden voorgeleid voor een onderzoeksrechter. Het eventuele bevel tot aanhouding moet de verdachte worden betekend binnen deze termijn van 24 uur. Bij gebreke van een tijdige betekening moet de verdachte in vrijheid worden gesteld.

Het bevel tot aanhouding van een verdachte moet hem worden betekend binnen 24 uren te rekenen van de effectieve vrijheidsbeneming. Dit blijkt duidelijk uit de rechtspraak van het Hof van Cassatie (zie bijvoorbeeld Cass., 26 juni 1991, Pas., 1991, I, 937; Arr. Cass., 1990-1991, 1067; Rev. Dr. Pén., 1992, 110, vernietiging op grond van een ambtshalve aangehaald middel). Deze regel is kennelijk verankerd in artikel 12 van de Grondwet.

De gelaakte bepalingen laten toe dat deze termijn van vierentwintig uren verlengd wordt tot achtenveertig uren zonder dat de verdachte voor de onderzoeksrechter wordt geleid binnen deze termijn van 24 uur. Zij schenden bijgevolg artikel 12 van de Grondwet, gelezen samen met artikel 5 van het EVRM.

Het bevel tot verlenging van artikel 15bis kan niet gelden als het bevel vereist door artikel 12 van de Grondwet, vermits de verdachte niet wordt gehoord voor het afleveren van het bevel van artikel 15bis.

Muggeziften verandert niets aan de zaak. De onderzoeksrechter verlengt de termijn dus is de grondwet niet geschonden. Het is overigens om de grondwet te eerbiedigen dat men de beslissing laat nemen door de onderzoeksrechter. Beschuldigingen uiten , is dus zeer ongepast.
En als men meer garanties wil dan moet men ook met langere termijnen kunnen leven. Degenen die zo hoog oplopen met de liberale visie op rechten en vrijheden , moeten maar leren konsekwent zijn.

Ik geef mijn meer uitgewerkte middelen:

De bestreden bepalingen schenden artikel 12 van de Grondwet, deze bepaling samen genomen met artikel 5, inzonderheid artikel 5. 3 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden ( hierna : EVRM ).

Wanneer een verdragsbepaling die België bindt, een draagwijdte heeft die analoog is aan die van een of meer grondwetsbepalingen, vormen de waarborgen vervat in die verdragsbepaling een onlosmakelijk geheel met de waarborgen die in de betrokken grondwetsbepalingen zijn opgenomen. Daaruit volgt dat, wanneer een schending wordt aangevoerd van een bepaling van titel II of van de artikelen 170, 172 of 191 van de Grondwet, het Hof bij zijn onderzoek rekening houdt met internationaalrechtelijke bepalingen die analoge rechten of vrijheden waarborgen (zie bijvoorbeeld arrest nr. 162/2004 van het Hof van 20 oktober 2004, overwegingen B.2.3 en B.2.4 ; zie ook
arrest van het Hof nr. 76/2009 van 5 mei 2009, overweging B.4.3 en arrest nr. 101/2005 van het Hof van 1 juni 2005, overweging B.2.3).

Vermits zowel artikel 12 van de Grondwet als artikel 5 van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens het recht op vrijheid waarborgen, dient het Hof, bij de toetsing aan de aangehaalde grondwetsbepaling, rekening te houden met de voormelde verdragsbepaling (zie arrest nr. 23/2011 van het Hof van 10 februari 2011, overweging B.4.3).

De waarborgen vervat in artikel 5. 3 van het EVRM vormen bijgevolg een onlosmakelijk geheel met de waarborgen die in artikel 12, laatste lid, van de Grondwet zijn opgenomen.

Artikel 12, laatste lid, van de Grondwet bepaalt: « Behalve bij ontdekking op heterdaad kan niemand worden aangehouden dan krachtens een met redenen omkleed bevel van de rechter, dat moet worden betekend bij de aanhouding of uiterlijk binnen vierentwintig uren. »

Artikel 5. 3 van het EVRM bepaalt: « Een ieder die is gearresteerd of gedetineerd, overeenkomstig lid 1.c van dit artikel, moet onverwijld ( promptly/ aussitôt ) voor een rechter worden geleid of voor een andere magistraat die door de wet bevoegd verklaard is rechterlijke macht uit te oefenen ... ». Artikel 5. 1 van het EVRM bepaalt: « Niemand mag zijn vrijheid worden ontnomen, behalve in de navolgende gevallen en overeenkomstig een wettelijk voorgeschreven procedure ». In België hebben de woorden onverwijld/promptly/aussitôt tenminste de betekenis « binnen de 24 uren vanaf de effectieve vrijheidsberoving ». Dit volgt uit artikel 12, laatste lid, van de Grondwet, dat voor de toepassing van artikel 5 van het EVRM in acht moet worden genomen bij toepassing van artikel 53 van het EVRM.

In België moet er bijgevolg krachtens artikel 12 van de Grondwet en artikel 5. 3 van het EVRM binnen de 24 uur door de onderzoeksrechter onderzocht worden worden of er omstandigheden zijn die pleiten voor de aanhouding ; de onderzoeksrechter moet zich volgens juridische criteria uitspreken over het bestaan van redenen die de aanhouding wettigen en moet, wanneer deze redenen ontbreken, de invrijheidstelling bevelen (EHRM, 25 maart 1999, zaak Nikolova t. Bulgarijë, § 49: « le magistrat dont il est question à l’article 5 § 3 a pour rôle d’examiner les circonstances qui militent pour ou contre la détention, de se prononcer selon des critères juridiques sur l’existence de raisons la justifiant et, en leur absence, d’ordonner l’élargissement »).
Artikel 5. 3 van het EVRM verschaft de verdachte toegang tot de rechter (EHRM, 29 april 1999, zaak T.W. t. Malta, § 41: « Les premiers mots de l’article 5 § 3 ne se contentent pas de l’accès du détenu à une autorité judiciaire ; ils visent à imposer au magistrat devant lequel la personne arrêtée comparaît l'obligation d'examiner les circonstances militant pour ou contre la détention, de se prononcer selon des critères juridiques sur l'existence de raisons la justifiant et, en leur absence, d'ordonner l'élargissement (arrêt De Jong, Baljet et Van den Brink c. Pays-Bas du 22 mai 1984, série A n° 77, pp. 21-24, §§ 44, 47 et 51). En d’autres termes, l’article 5 § 3 exige que le magistrat se penche sur le bien-fondé de la détention. »
Toegang tot de rechter impliceert dat de verdachte door de rechter persoonlijk wordt gehoord. Dit werd duidelijk gesteld door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM, 18 februari 1999, zaak Hood t. Verenigd Koninkrijk, § 60: « les exigences de procédure et de fond de l'article 5 § 3, qui comportent notamment l’obligation pour le « magistrat » d’entendre personnellement le prévenu, d’examiner toutes les circonstances qui militent pour ou contre la détention provisoire et d’en rendre compte dans la décision de détenir l’intéressé (arrêt Schiesser c. Suisse du 4 décembre 1979, série A n° 34, pp. 13-14, § 31, et arrêt Letellier c. France du 26 juin 1991, série A n° 207, p. 18, § 35). Dans son arrêt Duinhof et Duijf c. Pays-Bas, la Cour a en outre souligné l’importance des « exigences précisées par « la loi », par opposition aux pratiques habituelles, lorsqu’il s’agit de déterminer si une procédure nationale visant à statuer sur la liberté individuelle satisfait aux impératifs de l’article 5 § 3 (arrêt du 22 mai 1984, série A n° 79, pp. 15-16, § 34) ; EHRM (Grote Kamer), 29 maart 2010, zaak Medvedyev e.a. t. Frankrijk, § 124 : « la formulation à la base de la jurisprudence constante de la Cour remonte à l'affaire Schiesser précitée (§ 31) : « (...) [A] cela s'ajoutent, d'après l'article 5 § 3, une exigence de procédure et une de fond. A la charge du « magistrat », la première comporte l'obligation d'entendre personnellement l'individu traduit devant lui (voir, mutatis mutandis, Winterwerp précité, § 60) ; »).
Het persoonlijk horen van de verdachte door de rechter is een vereiste (EHRM, 22 mei 1984, zaak De Jong, Baljet en Van den Brink t. Nederland, § 51: « Le libellé du paragraphe 3 (art. 5-3) ("doit être aussitôt traduite"), lu à la lumière de son objet et de son but, rend manifeste l’"exigence de procédure" qui s’en dégage: le "juge" ou "magistrat" doit entendre l’intéressé et prendre la décision appropriée »).

Wanneer iemand betrapt wordt bij bijv. winkeldiefstal, dan komt de politie ter plaatse. De verdachte persoon wordt overgebracht naar het Politiehuis, en voorgeleid voor de officier met weekdienst die overgaat tot arrestatie. De verdachte persoon wordt verhoord door de politie die een proces-verbaal opmaakt. De officier neemt vervolgens contact op met de parketmagistraat die oordeelt of de arrestatie blijft gehandhaafd. Indien de verdachte in voorarrest moet blijven, moet hij/zij binnen de 24 uur worden voorgeleid voor een onderzoeksrechter. Het eventuele bevel tot aanhouding moet de verdachte worden betekend, nadat hij door de onderzoeksrechter werd gehoord, binnen deze termijn van 24 uur. Bij gebreke van een tijdige betekening moet de verdachte in vrijheid worden gesteld.

Het bevel tot aanhouding van een verdachte moet hem worden betekend binnen 24 uren te rekenen van de effectieve vrijheidsbeneming. Dit blijkt duidelijk uit de rechtspraak van het Hof van Cassatie (zie bijvoorbeeld Cass., 26 juni 1991, Pas., 1991, I, 937; Arr. Cass., 1990-1991, 1067; Rev. Dr. Pén., 1992, 110, vernietiging op grond van een ambtshalve aangehaald middel). Deze regel is kennelijk verankerd in artikel 12 van de Grondwet.

De bestreden bepalingen laten toe dat deze termijn van vierentwintig uren verlengd wordt tot achtenveertig uren zonder dat de verdachte voor de onderzoeksrechter wordt geleid en door de onderzoeksrechter wordt gehoord binnen deze termijn van 24 uur. Zij schenden bijgevolg artikel 12 van de Grondwet, gelezen samen met artikel 5 van het EVRM.

Het bevel tot verlenging van artikel 15bis kan niet gelden als het bevel vereist door artikel 12 van de Grondwet, vermits de verdachte door de rechter niet wordt gehoord voor het afleveren van het bevel van artikel 15bis.

Verzoeker vestigt de aandacht op een amendement dat in de Kamer van volksvertegenwoordigers werd ingediend door de Heer Giet en Mevrouw Déom (amendement nr. 16):

« De habeas corpus-regeling en de daarmee gepaard gaande beginselen, namelijk de strikte voorwaarden voor een vrijheidsbeneming, vormen één van de pijlers van de democratie.

De grondwetgever van 1831 heeft zulks trouwens uitdrukkelijk opgenomen in artikel 7 (ondertussen artikel 12) van onze Grondwet:
“De vrijheid van de persoon is gewaarborgd.
Niemand kan worden vervolgd dan in de gevallen die de wet bepaalt en in de vorm die zij voorschrijft.
Behalve bij ontdekking op heterdaad kan niemand worden aangehouden dan krachtens een met redenen omkleed bevel van rechter, dat moet worden betekend bij de aanhouding of uiterlijk binnen vierentwintig uren.”

Al geruime tijd willen velen, om uiteenlopende redenen, die periode van 24 uur, die doorgaans de inverzekeringstelling wordt genoemd, verlengen.

De indieners van het amendement kunnen bijgevolg niet achter de beslissing staan om de duur van die inverzekeringstelling te wijzigen in het kader van de omzetting van de Europese rechtspraak in Belgisch recht naar aanleiding van het arrest-Salduz.

De nieuwe uit dat arrest ontstane verplichtingen dienden immers als voorwendsel om de grondwettelijke en wettelijke termijn van 24 uur te verdubbelen, zonder daarbij de Grondwet te herzien.

Volgens de indieners van het amendement lijkt men lichtzinnig om te springen met die verlenging van de inverzekeringstelling, zonder er een reële verantwoording voor te geven. Een dergelijke belangrijke maatregel die rechtstreeks tornt aan de meest fundamentele democratische rechten, moet gepaard gaan met een herziening van de Grondwet.

De termijn van 24 uur strekt ertoe te voorkomen dat al te schadelijke gevolgen rijzen als gevolg van de vrijheidsberoving van een persoon die naderhand niet zou worden aangehouden omdat jegens hem geen bewijskrachtige elementen bestaan of omdat zijn schuld niet kon worden bewezen.

De Grondwet zelf verankert die termijn, wat zo nodig bewijst dat die regel fundamenteel is. » (Parl. St., Kamer, 2010-2011, DOC 53 1279/003, blz. 18).

Verzoeker vestigt eveneens de aandacht op de overwegingen van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, dat stelt dat artikel 5. 3 van het EVRM de aangehouden persoon beschermt tegen willekeur, geheime vrijheidsberovingen en mishandelingen (EHRM (Grote Kamer), 29 maart 2010, zaak Medvedyev e.a. t. Frankrijk, § 118 : « La Cour rappelle également l'importance des garanties de l'article 5 § 3 pour la personne arrêtée. Cet article vise à assurer que la personne arrêtée soit aussitôt physiquement conduite devant une autorité judiciaire. Ce contrôle judiciaire rapide et automatique assure aussi une protection appréciable contre les comportements arbitraires, les détentions au secret et les mauvais traitements (voir, par exemple, les arrêts Brogan et autres, précité, § 58, Brannigan et McBride c. Royaume-Uni, 26 mai 1993, série A no 258-B, p. 55, §§ 62-63, Aquilina c. Malte [GC], no 25642/94, § 49, CEDH 1999-III, Dikme c. Turquie, no 20869/92, § 66, CEDH 2000-VIII, et Öcalan c. Turquie, no 46221/99 , § 103, CEDH 2005-IV). » ).

De afdeling wetgeving van de Raad van State zag geen probleem in het bestreden artikel 15bis. De afdeling schreef in haar advies NR. 49 413/AV van 19 april 2011: « Volgens artikel 12 van de Grondwet moet, in geval van aanhouding van een persoon, “een met redenen omkleed bevel van de rechter” worden betekend “bij de aanhouding of uiterlijk binnen vierentwintig uren”. Om het naleven van die termijn mogelijk te maken voorziet het ontwerp in de mogelijkheid voor de onderzoeksrechter om, binnen de bedoelde termijn van 24 uren, een gemotiveerd bevel tot verlenging van de termijn te nemen. Dat bevel is dan het in de Grondwet bedoelde “bevel van de rechter”, dat de titel vormt voor de verdere vrijheidsbeneming van de verdachte. Die vrijheidsbeneming mag niet langer duren dan 24 uren: binnen die termijn moet de onderzoeksrechter beslissen of hij al dan niet een formeel bevel tot aanhouding verleent. » (Parl. St., Kamer, 2010-2011, DOC 53 1279/002, blz. 5).

De Raad van State heeft echter geen acht geslagen op de hoger geciteerde rechtspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, die eist dat de rechter de aangehouden persoon onverwijld/promptly/aussitôt persoonlijk hoort na zijn vrijheidsberoving. Uit de artikelen 12 van de Grondwet en 5. 3 van het EVRM volgt dat in België dit horen van de aangehoudene door de rechter moet gebeuren binnen de 24 uren na de effectieve vrijheidsberoving.

En baur, je mening hierover?

Avelivloms schreef:Artikel 12, laatste lid, van de Grondwet bepaalt: « Behalve bij ontdekking op heterdaad kan niemand worden aangehouden dan krachtens een met redenen omkleed bevel van de rechter, dat moet worden betekend bij de aanhouding of uiterlijk binnen vierentwintig uren. »

Artikel 5. 3 van het EVRM bepaalt: « Een ieder die is gearresteerd of gedetineerd, overeenkomstig lid 1.c van dit artikel, moet onverwijld ( promptly/ aussitôt ) voor een rechter worden geleid of voor een andere magistraat die door de wet bevoegd verklaard is rechterlijke macht uit te oefenen ... ». Artikel 5. 1 van het EVRM bepaalt: « Niemand mag zijn vrijheid worden ontnomen, behalve in de navolgende gevallen en overeenkomstig een wettelijk voorgeschreven procedure ». In België hebben de woorden onverwijld/promptly/aussitôt tenminste de betekenis « binnen de 24 uren vanaf de effectieve vrijheidsberoving ». Dit volgt uit artikel 12, laatste lid, van de Grondwet, dat voor de toepassing van artikel 5 van het EVRM in acht moet worden genomen bij toepassing van artikel 53 van het EVRM.

In België moet er bijgevolg krachtens artikel 12 van de Grondwet en artikel 5. 3 van het EVRM binnen de 24 uur door de onderzoeksrechter onderzocht worden worden of er omstandigheden zijn die pleiten voor de aanhouding ; de onderzoeksrechter moet zich volgens juridische criteria uitspreken over het bestaan van redenen die de aanhouding wettigen en moet, wanneer deze redenen ontbreken, de invrijheidstelling bevelen (EHRM, 25 maart 1999, zaak Nikolova t. Bulgarijë, § 49: « le magistrat dont il est question à l’article 5 § 3 a pour rôle d’examiner les circonstances qui militent pour ou contre la détention, de se prononcer selon des critères juridiques sur l’existence de raisons la justifiant et, en leur absence, d’ordonner l’élargissement »).

Lees nu zelf je eerste bericht nog eens. Het is de onderzoeksrechter die binnen de 24u moet beslissen of de verdachte nog 24 uur in de cel blijft. Ook in het nieuws systeem.

schept dit geen precedent? Kan hierna de termijn van opsluiting niet telkens opnieuw bij gewone wet verlengd worden? Schept dit geen gevaarlijke toestand naar de toekomstige wetgeving toe?

Wanneer het gaat over de opsluiting en het ontnemen van de vrijheid van een burger door de Staat, vindt ik het niet meer dan normaal dat dit via een grondwetsherziening wordt bepaald. De GW is de fundamentele beschermer van de vrijheid van de burger en de fundamentele waakhond over het machtsmisbruik van de Staat tegenover de burger. Dit moet zo blijven. Ik hecht nog steeds meer vertrouwen in een starre grondwet die slechts zeer moeilijk kan gewijzigd worden dan in de perikelen van een parlement dat om de 4 jaar volzit met een nieuwe bende clowns en ruggegraatloze idioten.

eigenlijk is het vooral grappig om te moeten vaststellen dat België volgens sommigen plots het meest democratisch land van Europa is want in de meeste andere Europese landen is de termijn waarbij men iemand kan aanhouden veel langer dan 24 uur. Al die andere landen zijn dus plots ondemocratisch en België is het enige land waar de democratische peilers overeind blijven. de betreffende passage in het wetsvoorstel gaat trouwens lang niet ver genoeg want er is geen sprake van een automatische verlenging van 24 uur, de onderzoeksrechter moet zo bvb zeggen hoe lang de verlenging zal duren en moet dat kunnen motiveren wat in het voordeel speelt van criminelen. Over de rest van het betreffende wetsvoorstel zwijg ik dan nog liever want ik ben nooit een voorstander geweest van het toelaten van advocaten tijdens eerste verhoren, dit is enkel in het belang van criminelen en procedureadvocaten die er hun boterham goed mee zullen verdienen.

De Orde van Vlaamse Balies schreef in haar standpunt van 31 januari 2011 betreffende het oorspronkelijke wetsvoorstel :

« De werkwijze die het wetsvoorstel voorstelt en de tussenkomst van een onderzoeksrechter vergt om opeenvolgende termijnen van 24 uren uit te vaardigen schendt in ieder geval het opzet dat de grondwetgever had (maximaal 24u vrijheidsberoving). En deze wetswijziging dient niet aangegrepen door het OM om een gans andere agenda door te drukken: het sleutelen aan de 24-uur termijn, waarvoor overigens een Grondwetswijziging nodig is (Antwoord van de mininster op een parlementaire vraag van mevrouw M.-Chr. MARGHEM (MR), CRIV 53 COM 030, 10 november 2010, 5). Dat is een gans ander debat, en er dient op gewezen dat deze termijn in Schotland totnogtoe slechts zes uur bedroeg, en dat hij daar, sedert de nieuwe wet van 2010, nog maar verlengd kan worden tot 12 uur of eventueel 24 uur, voor bijzonder zware misdrijven65. Aldus stelt de Orde van Vlaamse Balies de grondwettelijkheid van de verlenging van de 24 uur- termijn ernstig in vraag.

In haar eerder standpunt stelde de OVB een schorsing van de 24u- termijn voor, dit om toe te laten dat een advocaat wordt gecontacteerd en de desbetreffende advocaat zich kan begeven naar het politiecommissariaat.66 Deze schorsing van de 24 uren–termijn impliceerde eveneens een wijziging van de Grondwet.

Los van het voorgaande is het tevens onaanvaardbaar dat de verlenging van de termijn kan gebeuren bij wijze van mini-instructie en aldus het volwaardig gerechtelijk onderzoek wordt uitgesloten. De meest ingrijpende maatregelen die een onderzoeksrechter kan bevelen worden uitgesloten van mini-instructie: voorlopige hechtenis, anonieme getuigenis, afluisteren, huiszoeking en de observatie en inkijkoperatie in een woning. De verlenging tot een vrijheidsberoving van meer dan 24 uur hoort hier zeker bij.

De wettekst en toelichting zijn ook niet duidelijk omtrent de duur van de verlenging. Het maximum is bijkomend 24 uur, zoveel is zeker, maar gaat het - in een minimalistische lezing – om de tijd nodig voor het verhoor en de consultatie? Het eerste lid van het nieuwe artikel 15bis WVH bepaalt immers: Deze nieuwe termijn moet op het bevel staan en moet overeenkomen met de tijd die voor de toepassing van artikel 2bis en 47bis § 2, 3° van de (sic) Wetboek van Strafvordering gevraagd wordt. Anderzijds zou een maximalistische lezing kunnen gebaseerd worden op de opsomming van de onderzoeksdaden die nog moeten worden gesteld ( artikel 15bis, tweede lid, 3°, WVH).

Tenslotte zou het, conform de wet van 2005 houdende wijziging van de Voorlopige Hechteniswet, logisch zijn de sanctie van invrijheidsstelling toe te passen bij niet-naleving.

Besluit: De OVB verzet zich tegen een verlenging van de 24 uren termijn. »

In zijn antwoord op de in het standpunt van de OVB geciteerde parlementaire vraag van Mevrouw MARGHEM (Vraag van mevrouw Marie-Christine Marghem aan de minister van Justitie over "de te nemen initiatieven met het oog op de inachtneming van de zogenaamde Salduz-jurisprudentie van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens" (nr. 382)) : « Wij zouden een politiek standpunt moeten innemen en ten slotte naar een meerderheid moeten zoeken. Ik vind dat het Parlement een voorlopige wet zou moeten aannemen, zodat er een correct antwoord wordt aangereikt op het Salduz-arrest zonder dat een en ander echter uitmondt in een inhoudelijk debat over de 24 uur en dus in een aanpassing van de Grondwet. » (CRIV 53 COM 030 , blz. 7)